Bìa không amiang là bìa gioăng nén dùng sợi tổng hợp và sợi khoáng thay cho sợi amiang, kết dính bằng cao su, dùng cắt gioăng mặt bích cho nước, hơi, dầu, khí và nhiều loại hoá chất. Tài liệu tiếng Anh gọi là non-asbestos jointing sheet hoặc CNAF (compressed non-asbestos fibre). Bài này giải thích thành phần, lý do các nhà máy chuyển sang loại bìa này và giới thiệu dòng HNA của Charminar với số liệu từ phiếu kỹ thuật của hãng.
Bìa không amiang là gì?
Về hình thức, bìa không amiang giống bìa amiang truyền thống: tấm phẳng, đặc, ép dưới nhiệt và áp, bán theo khổ lớn để cắt gioăng. Khác biệt nằm ở sợi gia cường. Thay cho sợi amiang trắng (chrysotile), nhà sản xuất dùng tổ hợp sợi khác, mỗi loại gánh một phần việc mà sợi amiang từng làm một mình.
Vì không có một loại sợi nào thay được amiang ở mọi mặt, bìa không amiang được chia thành nhiều mác chuyên hơn: mác cho dầu, mác cho hơi nhiệt cao, mác cho axit. Đây là điểm người mua cần nhớ: với bìa không amiang, chọn đúng mác cho môi chất quan trọng hơn so với thời dùng bìa amiang.
Bìa không amiang làm từ những thành phần nào?
- Sợi aramid: sợi tổng hợp bền kéo cao, giữ cho tấm không rách và không bị đẩy bật khỏi mặt bích.
- Sợi thuỷ tinh và sợi khoáng: ổn định ở nhiệt cao, giúp tấm giữ hình dạng khi đường ống nóng.
- Sợi cellulose: mềm, giúp bìa ôm sát mặt bích; dùng nhiều ở mác nhiệt thấp.
- Chất độn khoáng: lấp khoảng trống giữa các sợi, tăng tỷ trọng.
- Cao su nitrile (NBR): chất kết dính, cho bìa độ đàn hồi và khả năng chịu dầu, nhiên liệu.
Với dòng HNA, hãng mô tả chung là sợi aramid và sợi thuỷ tinh kết dính bằng NBR. Bảng kháng hoá chất của hãng ghi thêm ký hiệu G.F. cho HNA-600 và C.F. cho HNA-700, cho thấy hai mác này dùng tổ hợp sợi riêng.
Vì sao nhà máy chuyển sang bìa không amiang?
Lý do đầu tiên là quy định. Amiang trắng bị hạn chế ở nhiều nước, nhiều chủ đầu tư và nhà thầu quốc tế ghi rõ “không amiang” trong hồ sơ vật tư, hàng xuất khẩu cũng thường bị yêu cầu tương tự. Khi đó dù bìa amiang còn dùng tốt, người mua vẫn phải đổi.
Lý do thứ hai là thao tác. Bìa không amiang cắt, đột, lắp và thải bỏ như vật liệu kỹ thuật thông thường, không cần các bước kiểm soát bụi sợi và thu gom riêng như bìa amiang. Lý do thứ ba là tính năng: phiếu kỹ thuật dòng HNA ghi độ phục hồi trên 50% ở phần lớn các mác, cao hơn mức trên 40% của bìa amiang CJ-9.
Dòng bìa không amiang Charminar HNA gồm những mác nào?
Danh mục bìa không amiang Charminar HNA gồm tám mác. Bảng dưới tập trung vào các chỉ tiêu làm kín; thông số đo ở dày 2,0 mm, riêng HNA-200 CJ đo ở 1,5 mm.
| Mác | Độ nén | Độ phục hồi | Độ kín với nitơ | Hao hụt khi nung | Nhiệt liên tục |
|---|---|---|---|---|---|
| HNA-100 | 7–15% | > 40% | chưa công bố | < 40% | 150°C |
| HNA-200 | 7–15% | > 50% | < 1,0 cm³/phút | < 35% | 220°C |
| HNA-200 CJ | 7–15% | > 50% | chưa công bố | < 35% | 250°C |
| HNA-300 | 7–15% | > 50% | < 1,0 cm³/phút | < 30% | 250°C |
| HNA-400 | 6–12% | > 50% | < 0,5 cm³/phút | < 30% | 300°C |
| HNA-600 | 7–15% | > 50% | < 1,0 cm³/phút | < 30% | 250°C |
| HNA-700 | 7–15% | > 50% | < 0,5 cm³/phút | < 30% | 350°C |
| HNA-ACID | 7–17% | > 40% | < 1,5 cm³/phút | < 28% | 150°C |
| HNA-100 METALLIC | 7–15% | > 40% | chưa công bố | < 40% | 250°C |
| HNA-200 METALLIC | 7–15% | > 50% | 1,0 cm³/phút | < 32% | 250°C |
| HNA-300 METALLIC | 7–15% | > 50% | 0,5 cm³/phút | < 30% | 350°C |
| HNA-400 METALLIC | 7–15% | > 50% | 0,5 cm³/phút | < 30% | 350°C |
- Bìa không amiang HNA-200: tên trên trang hãng kèm “Lloyd’s Register Marine”; hãng ghi phù hợp cho nước uống. Mác đa dụng cho nước, dầu, nhiên liệu.
- HNA-200 CJ: tấm màu xanh lá, nhiệt liên tục 250°C, áp 120 kg/cm².
- HNA-400: độ nén thấp nhất dòng (6–12%), độ kín dưới 0,5 cm³/phút, áp 150 kg/cm²; hợp mặt bích áp cao còn tốt.
- HNA-700: nhiệt liên tục cao nhất trong bản không lưới, 350°C.
- HNA-ACID: pha cho axit và môi chất ăn mòn; nhiệt và áp thấp (150°C, 60 kg/cm²).
Các mác HNA có thể phủ graphite, phủ teflon hoặc phủ chống dính theo yêu cầu. Lớp phủ chống dính giúp gioăng không bám vào mặt bích khi tháo.
Bìa không amiang lõi lưới thép khác bản thường ra sao?
Bản METALLIC có lưới thép ép giữa tấm. So từng cặp trên phiếu hãng, lưới thép nâng nhiệt liên tục và áp tối đa: HNA-100 METALLIC chịu 250°C và 90 kg/cm² so với 150°C và 70 kg/cm² của HNA-100; HNA-400 METALLIC chịu 160 kg/cm² so với 150 kg/cm². Bản lưới thép hợp mặt bích áp cao, rung hoặc phải tháo lắp nhiều lần, xem danh mục bìa không amiang lõi lưới thép.
Bìa không amiang có giới hạn gì cần biết?
Giới hạn rõ nhất là nhiệt liên tục. Mức cao nhất trong dòng HNA là 350°C (HNA-700, HNA-300 METALLIC, HNA-400 METALLIC), trong khi bìa amiang CJ-27 OIL ghi 550°C. Đường ống chạy liên tục trên 350°C cần xem xét kỹ trước khi đổi; bảng đối chiếu từng cặp mác nằm ở bài so sánh bìa amiang và không amiang.
Giới hạn thứ hai là hoá chất: các mác HNA khác nhau rõ rệt với axit nitric, amoniac hay axit sunfuric đặc, nên luôn đối chiếu bảng kháng hoá chất bìa gioăng trước khi đặt hàng.
Charminar sản xuất tại Ấn Độ, Trần Quyết nhập và phân phối tại Việt Nam, bán tấm nguyên khổ, cắt lẻ và cắt gioăng theo bản vẽ, CO/CQ theo lô hàng. Giá theo độ dày và số lượng, báo giá trong ngày qua trang liên hệ.
Câu hỏi thường gặp
Bìa không amiang có chịu được nhiệt cao không?
Có, nhưng theo từng mác. HNA-100 chịu 150°C liên tục, HNA-400 chịu 300°C, HNA-700 chịu 350°C liên tục và 450°C đỉnh. Mức liên tục cao nhất trong dòng HNA là 350°C.
Bìa không amiang có dùng được cho nước uống không?
Trang sản phẩm HNA-200 của hãng ghi mác này phù hợp cho nước uống. Nếu dự án yêu cầu chứng nhận cụ thể, hãy nêu rõ khi hỏi hàng để kiểm tra hồ sơ theo lô.
Mác HNA nào chịu axit?
HNA-ACID được pha riêng cho axit và môi chất ăn mòn. Với axit nitric 20–40%, bảng của hãng ghi A cho HNA-600, HNA-700 và HNA-ACID. Axit clohydric 36% thì không mác HNA nào chịu được.
Bìa không amiang có đắt hơn bìa amiang không?
Giá phụ thuộc mác, độ dày và số lượng nên không so chung được. Gửi mác, độ dày và số tấm để nhận báo giá trong ngày cho cả hai phương án.
Bìa không amiang có an toàn khi cắt gioăng không?
Dòng HNA không chứa sợi amiang nên cắt, đột và thải bỏ như vật liệu kỹ thuật thông thường. Vẫn nên dùng dao sắc và bảo hộ tay như khi gia công mọi vật liệu tấm.
